Demokratların Zaferi ABD Ekonomisini Nasıl Etkileyecek?

Demokrat Parti'nin ara seçimlerde Temsilciler Meclisi, Senato ve valilik yarışlarında elde ettiği kapsamlı zaferin; ticaret, harcama öncelikleri ve yapay zeka politikalarında değişiklikler getirmesi bekleniyor. Buna karşın ekonomistler, geçim sıkıntısı, yüksek kamu harcamaları ve yapay zeka yatırımlarına bağımlı büyüme gibi ekonomiyi şekillendiren temel faktörlerin partiler arası güç değişimine rağmen varlığını koruyacağını ifade ediyor.

Moody's Analytics Başekonomisti Mark Zandi, ekonominin oldukça kırılgan bir noktada bulunduğunu belirterek resesyon riskinin belirginleştiğine dikkat çekti. Zandi, seçim öncesinde enflasyon, zayıf iş gücü piyasası ve jeopolitik gerilimler nedeniyle taşıdığı endişelerin sürdüğünü kaydetti. Başkan Donald Trump'ın Demokratlarla çalışma beklentisini dile getirmesine karşın, ekonomi ve dış politikanın büyük ölçüde yürütme erki tarafından belirlendiğini hatırlatan Zandi; İran savaşı, gümrük tarifeleri ve göç politikalarının başkanlık kararnameleriyle yürütüldüğünü, bu nedenle temel çizgide bir değişiklik beklemediğini ve politikaların enflasyon ile faiz baskısını artırmayı sürdüreceğini öngördü.

Yapay zeka altyapı yatırımlarının büyümeyi desteklerken aşağı yönlü riskler barındırdığını vurgulayan Zandi, hisse senedi piyasalarının değerlemelere, büyümenin ise yapay zekaya aşırı bağımlı hale geldiğini ifade etti. Seçim döneminde Demokrat seçmenler nezdinde veri merkezlerine yönelik yerel muhalefetin öne çıkması da sektörel bir baş rüzgar olarak değerlendiriliyor.

Mevcut ekonomik göstergeler iki farklı tablo çiziyor. Üçüncü çeyrekte yıllıklandırılmış gayrisafi yurt içi hasıla yüzde 3,4, tüketici harcamaları ise yüzde 3,8 artış gösterdi. İşsizlik oranı yüzde 4,2 seviyesinde seyrederken işten çıkarmalar 1969'dan bu yana görülen en düşük düzeylerde kalmayı sürdürüyor. Buna karşılık, Eylül ayında tüketici fiyat endeksi yüzde 3,7'ye yükseldi. Söz konusu oran, Trump'ın ticaret ortaklarına yönelik karşılıklı tarifeleri açıkladığı Nisan 2025'teki yüzde 2,3 ve Şubat ayı sonundaki İran saldırıları öncesinde kaydedilen yüzde 2,4 seviyesine kıyasla sert bir artışa işaret ediyor. Çalışma İstatistikleri Bürosu verilerine göre enflasyondan arındırılmış reel ücretler Eylül ayında yıllık bazda yüzde 0,7 geriledi.

Ticaret tarifeleri konusunda ise iki partinin uzlaşma zemini bulabileceği belirtiliyor. Trump'ın ilk döneminde Ulusal Ekonomi Konseyi Direktörlüğü görevini yürüten Gary Cohn, ABD'li işçileri ve imalat sektörünü özellikle Çin'e karşı koruma politikasında genel bir mutabakat oluştuğunu dile getirdi. Cohn, Kanada ve Meksika sınırlarını kapatma girişimlerinin olumsuz sonuçlar doğurduğunu, ancak tarifelerin başkanlık kararnameleri yerine yasama yoluyla kalıcı kanunlara dönüştürülmesi konusunda bir uzlaşmaya varılabileceğini söyledi.

Morgan Stanley analistleri, Demokratların SNAP gıda yardımları ile Medicaid kesintilerini geri almaya odaklanacağını tahmin ediyor. Kurum, Trump'ın ikinci dönemindeki politika belirsizliğinin yürütme kararlarından kaynaklandığını, tarife, ihracat kontrolleri ve kuralsızlaştırma politikalarının devam etmesiyle bu belirsizliğin süreceğini aktardı. Ayrıca ABD'nin ulusal borcu, Trump'ın Ocak 2025'te göreve gelmesinden bu yana 4 trilyon doların üzerinde artarak 40,5 trilyon dolara ulaştı. 2026 mali yılında net borç faizi harcamaları 1,05 trilyon dolara tırmanırken yıllık bütçe açığı 2 trilyon dolar yani GSYH'nin yüzde 6,1'i seviyesinde gerçekleşti.

Goldman Sachs Başekonomisti Jan Hatzius, borç tavanı tartışmalarında Demokratların taviz koparmak için tıkanıklıkları kaldıraç olarak kullanabileceğini ve İran savaşının sınırlandırılması, tarifelerin düşürülmesi ile sağlık yardımlarının genişletilmesini talep edebileceğini belirtti. Öte yandan RSM Başekonomisti Joseph Brusuelas, ekonominin yüzde 2,5 civarında büyüme trendini sürdüreceğini öngörerek önümüzdeki 12 ay için resesyon olasılığını yüzde 15 olarak tahmin ettiklerini ve seçim sonuçlarının bu beklentiyi değiştirmediğini bildirdi.